leftcenterrightdel
Lãnh đạo Bệnh viện Quân y 175 tặng hoa, động viên kíp y sĩ, bác sĩ lên đường ra Trường Sa vào đầu năm 2019.

Những chuyến bay cấp cứu xuyên đêm...

Tôi còn nhớ mãi cuộc gọi lúc gần nửa đêm 25-12-2018 vừa qua về thông tin sẽ có một chuyến bay cấp cứu từ Trường Sa trở về đất liền. Máy bay dự kiến hạ cánh lúc 1 giờ 30 phút ngày 26-12-2018. Nhiều năm theo dõi thông tin của BVQY 175, nên tôi hiểu được sự khẩn cấp của những chuyến bay xuyên đêm như thế. Đó là cả một sự chuyển động gấp gáp, đầy trách nhiệm, yêu thương thực sự, thực hiện mệnh lệnh từ trái tim của các cán bộ, y sĩ, bác sĩ BVQY 175, Trung tâm Y tế huyện đảo Trường Sa và tổ bay. Họ cùng phối hợp chặt chẽ với nhau để chạy đua với thời gian, chạy đua với tử thần để cứu sống bệnh nhân, xuyên qua màn đêm trong điều kiện thời tiết xấu, có mưa hoặc gió to. Bệnh nhân được chuyển vào đất liền đêm hôm ấy là Trần Văn Nam (43 tuổi, ngụ xã Xuân Phương, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định) ở đảo Song Tử Tây, huyện đảo Trường Sa. Nam bị tai nạn lao động khi bị vật cứng nặng va vào mặt trong giữa 1/3 đùi phải và được chuyển cấp cứu đến Trung tâm Y tế huyện đảo Trường Sa. Thông qua hệ thống y khoa trực tuyến Telemedicine, Nam được y sĩ, bác sĩ trên đảo phẫu thuật mổ xử trí ban đầu, phát hiện tổn thương quá phức tạp, nguy cơ mất máu cao, dễ tử vong nên đề nghị được chuyển cấp cứu bằng đường hàng không vào đất liền. Quá trình chuyển cấp cứu, Nam được truyền máu, dùng thuốc chống đông, bổ máu và hồi sức... Vào đến đất liền, Nam được BVQY 175 cấp cứu, điều trị thành công khi được thông động mạch phải, lấy huyết khối, ghép động mạch bằng ống mạch nhân tạo và cắt lọc các cơ đùi hoại tử.

Một chuyến bay cấp cứu xuyên đêm khác cũng vô cùng trách nhiệm, giàu tình yêu thương của các y sĩ, bác sĩ BVQY 175. Đó là chuyến bay xuyên đêm 24-5-2018 cấp cứu bệnh nhân Nguyễn Công Chính (43 tuổi, quê ở tỉnh Thái Bình, nhân viên Trạm Hải đăng đảo Đá Lát, huyện đảo Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa) do tổ bay thuộc Công ty Trực thăng miền Nam (Tổng công ty Trực thăng Việt Nam-Binh đoàn 18) phối hợp với BVQY 175 thực hiện. Chuyến bay cấp cứu số hiệu VN-8619-225 hạ cánh xuống Sân bay Tân Sơn Nhất vào lúc 2 giờ 40 phút ngày 24-5-2018 và chỉ khoảng 15 phút sau bệnh nhân được đưa về BVQY 175. Ca cấp cứu do Đại tá, Tiến sĩ, bác sĩ Trương Đình Cẩm, Phó giám đốc Bệnh viện trực tiếp chỉ đạo và phẫu thuật. Bệnh nhân được xác định nhồi máu cơ tim vùng trước rộng giai đoạn cấp, rất nặng, diễn biến suy tim, rối loạn nhịp tim, sốc tim, được chỉ định phẫu thông mạch vành cấp cứu.  Kíp bác sĩ đã thực hiện can thiệp nong, đặt các stent và tái thông động mạch vành... Đến 5 giờ sáng 24-5, ca phẫu thuật hoàn thành, bệnh nhân vượt qua cơn nguy kịch nguy hiểm đến tính mạng. Đêm hôm ấy, tôi và mọi người đều cảm nhận được các thầy thuốc quân đội đã trải qua một “trận đánh” thực sự. “Trận đánh” giành giật mạng sống cho bệnh nhân vốn không hiếm ở bệnh viện tuyến cuối của quân đội này, mà điều đặc biệt hơn là giành giật mạng sống một bệnh nhân bị bệnh nặng và rất đặc biệt: Nhân viên trạm hải đăng huyện đảo Trường Sa, nơi tuyến đầu biển, đảo của Tổ quốc.

leftcenterrightdel
Bệnh nhân Trần Công Chính đã hồi phục sức khỏe sau khi được chuyển cấp cứu từ Trường Sa. Ảnh: ĐẶNG KIÊN

Trách nhiệm và mệnh lệnh từ trái tim

Trung tâm Y tế huyện đảo Trường Sa từ hàng chục năm qua là một điểm tựa chăm sóc sức khỏe cho quân dân Trường Sa. Từ một bệnh xá nhỏ năm nào, giờ đây đã được nâng cấp thành trung tâm y tế đủ đáp ứng cấp cứu, điều trị cơ bản các mặt bệnh, đặc biệt là các bệnh đặc thù biển, đảo, xử trí chấn thương... Trong năm 2018 đã tiếp nhận khám, điều trị cho hơn 2.200 bệnh nhân. Được sự đỡ đầu về chuyên môn và bảo đảm về mọi mặt từ BVQY 175, trung tâm được trang bị khá đầy đủ trang thiết bị y tế hiện đại, cơ sở hạ tầng khang trang nhờ chương trình phối hợp giữa BVQY 175 và Báo Tuổi trẻ xây dựng. Hệ thống Telemedicine đã được Tổng cục Hậu cần và BVQY 175, Tập đoàn Viettel phối hợp đầu tư giúp kết nối và truyền dữ liệu, âm thanh, hình ảnh phục vụ cho công tác chỉ đạo chuyên môn, hội chẩn cấp cứu điều trị cho bệnh nhân từ BVQY 175  tại TP Hồ Chí Minh với đảo Trường Sa. Trong 27 năm qua, BVQY 175 đã đưa 107 kíp y sĩ, bác sĩ ra nhận nhiệm vụ ở huyện đảo Trường Sa.

Đại úy, bác sĩ Lê Phước Cường, phụ trách Trung tâm Y tế huyện đảo Trường Sa cho biết: “Khó khăn, thách thức luôn đối diện và ập đến bất cứ lúc nào, đặc biệt là các trường hợp cấp cứu. Từ lúc ra đảo hơn 7 tháng, tôi và đồng đội đã xử trí thành công nhiều ca cấp cứu, đặc biệt đã thực hiện hội chẩn kịp thời qua hệ thống Telemedicine với BVQY 175, đưa 4 bệnh nhân vào đất liền bằng đường hàng không để điều trị thành công. Cán bộ, y sĩ, bác sĩ luôn đoàn kết và thực hiện đúng các quy trình, phương án cấp cứu, điều trị và các quy trình, phác đồ điều trị một cách chặt chẽ; trang thiết bị y tế luôn được bảo quản định kỳ hằng ngày, hằng giờ để giữ được chất lượng trong điều kiện thời tiết ở biển dễ làm hư hỏng. Cán bộ y sĩ, bác sĩ trung tâm đoàn kết với các đơn vị khác, nhân dân trên đảo như người một nhà, phối hợp chặt chẽ trong thực hiện nhiệm vụ. Những ngày Tết Kỷ Hợi 2019, đơn vị nhận được bánh chưng từ đất liền gửi ra và phối hợp với quân dân trên đảo tổ chức gói bánh chưng, trang trí bàn thờ Tổ quốc, các trò chơi dân gian đón Tết ấm áp, an toàn và sẵn sàng chiến đấu cao”.

Đại úy, bác sĩ Lê Phước Cường ra đảo nhận nhiệm vụ từ tháng 6-2018. Đang công tác ở Khoa Chấn thương chỉnh hình BVQY 175, anh xung phong ra đảo và nhận nhiệm vụ khi vợ đang trong những tháng cuối của thai kỳ. Chia sẻ về hoàn cảnh này, Cường nói: “Vợ tôi rất hiểu nhiệm vụ của chồng nên thường xuyên động viên. Cán bộ, chiến sĩ ở Trung tâm Y tế huyện đảo Trường Sa luôn xác định rõ nhiệm vụ, yên tâm công tác và có tinh thần trách nhiệm rất cao. Mỗi  trường hợp đến khám, điều trị và cấp cứu tại trung tâm đều được cán bộ, y sĩ, bác sĩ cấp cứu, điều trị với tinh thần quyết tâm thực hiện mệnh lệnh từ trái tim, như chữa trị cho người thân của mình. Chúng tôi rất yên tâm vì ở đất liền, bệnh viện luôn quan tâm, tổ chức tốt công tác hậu phương, tạo điều kiện hỗ trợ, thăm hỏi gia đình. Giáp Tết Kỷ Hợi 2019, lãnh đạo bệnh viện đã tổ chức cầu truyền hình qua hệ thống Telemedicine để vợ con ở nhà được giao lưu, thăm hỏi, chúc Tết nhau rất xúc động!”.

leftcenterrightdel
Bệnh nhân Trần Văn Nam được cấp cứu bằng máy bay về Sân bay Tân Sơn Nhất rạng sáng 26-12-2018.Ảnh: TRẦN CHÍNH

Thiếu tướng, PGS, Tiến sĩ, Thầy thuốc Nhân dân Nguyễn Hồng Sơn, Giám đốc BVQY 175 cho biết, hằng năm có rất nhiều y sĩ, bác sĩ của bệnh viện tình nguyện xung phong nhận nhiệm vụ ở Trường Sa. Bệnh viện đã thực hiện chọn lựa chặt chẽ và chuẩn bị kỹ càng đối với từng trường hợp trong thời gian từ 6 đến 9 tháng. Về chuyên môn, bệnh viện tổ chức tập huấn, huấn luyện, trang bị những kiến thức, kỹ năng chuyên môn đa khoa, chú trọng các mặt bệnh mang đặc thù biển, đảo, tổ chức huấn luyện và chia sẻ các kinh nghiệm… Trong công tác huấn luyện, bác sĩ ngoại tập trung vào các chuyên ngành (chấn thương, bụng, niệu, lồng ngực, sọ não, sản…), bệnh lý tai nạn cấp cứu; bác sĩ nội tập trung vào các chuyên ngành (hồi sức cấp cứu, tai biến lặn sâu, gây mê, một số cấp cứu nội khoa, nhi, một số xét nghiệm chẩn đoán (điện tim, siêu âm, X-quang, sinh hóa máu, nước tiểu…). Để bảo đảm tính kế thừa, bệnh viện thực hiện hình thức “gối đầu”, mỗi năm có hai đợt đưa y sĩ, bác sĩ ra Trường Sa thì mỗi đợt sẽ có 1/2 quân số ra tiếp nhận nhiệm vụ thay thế cho 1/2 quân số được rút về sau khi hoàn thành nhiệm vụ. Một điều quan trọng nữa là các bác sĩ đều trẻ, được đào tạo bài bản ra đảo cũng là cơ hội để rèn luyện, thử thách và học hỏi được kinh nghiệm chuyên môn ở địa bàn khó khăn, nhiều thử thách và mang tinh thần trách nhiệm đối với nhiệm vụ nơi vùng biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Câu chuyện về những chuyến bay cấp cứu từ đảo xa về đất liền khó có thể kể hết. Còn cả những ca cấp cứu, điều trị, phẫu thuật sinh sản thành công trên đảo để những em bé chào đời như những mầm xanh trên quần đảo Trường Sa… Đó là những bản hùng ca thầm lặng biết bao hy sinh vượt lên gian khó. Sau mỗi trường hợp thành công, tôi vẫn luôn neo mãi ấn tượng về điểm chung ở ánh mắt lấp lánh, nụ cười hạnh phúc, tự hào trên gương mặt những chiến sĩ quân y ở đất liền và giữa  trùng khơi sóng thiêng liêng…

ĐẶNG TRUNG KIÊN