Không thể thuyết phục được những cái đầu lạnh lùng bên phe Dân chủ thông qua khoản ngân sách 5,7 tỷ USD đầu tư cho dự án xây dựng bức tường biên giới phía nam, ngày 16-2 vừa qua, Tổng thống Donald Trump đưa ra quyết định làm dậy sóng chính trường Mỹ. Cùng với việc đặt bút ký ban hành đạo luật ngân sách giúp chính phủ tránh rơi vào cảnh đóng cửa, Tổng thống Donald Trump đã ban bố Tình trạng khẩn cấp quốc gia nhằm huy động 8 tỷ USD để xây bức tường biên giới mà không cần đến sự phê chuẩn của Quốc hội Mỹ.

Ai cũng hiểu ngân sách xây bức tường ở biên giới phía nam nước Mỹ là nguồn cơn của những cuộc so kè không khoan nhượng gần đây giữa hai Đảng Dân chủ-Cộng hòa, khiến một phần Chính phủ Mỹ phải trải qua thời gian đóng cửa kỷ lục lên tới 35 ngày và hàng loạt nhân viên bỗng chốc rơi vào cảnh “ngồi chơi xơi nước”.

Với chiến thắng của phe Dân chủ tại Hạ viện trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ vào tháng 11-2018, cán cân quyền lực trong lưỡng viện Quốc hội Mỹ trở nên cân bằng hơn. Khi ấy, người ta từng dự đoán về một cuộc “so găng” quyền lực căng thẳng hơn giữa một bên là Đảng Dân chủ kiểm soát Hạ viện, còn bên kia là Đảng Cộng hòa do ông Donald Trump lãnh đạo đang chiếm đa số tại Thượng viện. Những gì đang diễn ra tại Mỹ cho thấy dự đoán đó là hoàn toàn chính xác.

Thế giới từng chứng kiến không ít doanh nhân tay trắng làm nên cơ đồ nhờ sự quyết đoán và mạo hiểm. Trước khi bước chân vào Nhà Trắng, Donald Trump cũng là một doanh nhân tầm cỡ, nên ông quá rõ điều này. Với ông, thương trường hay chính trường dường như chứa đựng những điểm tương đồng, đôi lúc đều cần phải áp dụng chiến lược “liều ăn nhiều”.

Đó có lẽ là lý do khiến vị tổng thống thứ 45 của nước Mỹ quyết theo đuổi đến cùng trong “canh bạc” mang tên “bức tường biên giới”, bất chấp khả năng sẽ phải đối mặt với một cuộc chiến pháp lý vì quyết định đi ngược với số đông của mình.

Cái “được” của ông Donald Trump sau quyết định ngày 16-2 vừa qua trước hết là một bức tường an ninh dọc biên giới với Mexico đúng như lời hứa trong chiến dịch tranh cử năm 2016. Đồng thời, quyết định ấy cũng giúp ông khắc họa rõ nét hơn hình ảnh một vị Tổng thống Mỹ dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm. Số tiền dăm bảy tỷ USD để xây một bức tường biên giới so với ngân sách của cường quốc số 1 thế giới thực ra chỉ như hạt cát trên sa mạc, nhưng trong con mắt của nhiều cử tri Mỹ, đó lại là thước đo để đánh giá xem tổng thống của họ có đúng là một người “nói đi đôi với làm” hay không.

Nhưng cũng vì thế mà ông Donald Trump đang phải đối mặt với sự giận dữ và phản đối gay gắt từ các nhân vật thuộc Đảng Dân chủ. Họ cho rằng việc ông ban bố Tình trạng khẩn cấp quốc gia là hành động “vượt mặt” Quốc hội và lạm dụng quyền lực. Mới đây, một nhóm Thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ đã công bố dự luật nhằm ngăn chặn việc Tổng thống Donald Trump sử dụng Quỹ Cứu trợ thiên tai để xây dựng bức tường dọc biên giới phía nam với Mexico. Giới lãnh đạo một số tiểu bang cùng các chủ đất và các nhóm hoạt động về môi trường tại Mỹ còn tuyên bố sẽ kiện chính quyền của ông Donald Trump lên tòa án liên bang vì quyết định vừa qua.

Chính phủ Mỹ cuối cùng cũng thoát khỏi cảnh phải đóng cửa. Bức tường biên giới mà ông Donald Trump ấp ủ lâu nay có thể cũng sẽ mọc lên nay mai. Song bức tường vô hình ẩn chứa những bất đồng và mâu thuẫn sâu sắc trong nội bộ chính trường Mỹ cũng vì thế đang được đẩy lên cao ngút.

ANH VŨ