Thế nhưng, khi đỉnh dịch lần lượt đi qua các quốc gia, vùng lãnh thổ, nền kinh tế đã xuất hiện những dấu hiệu hồi phục.

Tại Mỹ, nền kinh tế lớn nhất thế giới, sau nhiều tuần đóng cửa để chống dịch, lệnh giãn cách xã hội đang dần được gỡ bỏ. Ngay lập tức, thị trường chứng khoán đã khởi sắc. Đến nay, chỉ số cổ phiếu 500 của Standard & Poor (S&P 500) đã tăng gần 30% kể từ mức thấp nhất ngày 23-3. Trong khi đó, chỉ số công nghiệp Dow Jones và Nasdaq Composite cũng tăng lần lượt 25% và 28% so với đáy gần nhất. Điều này khiến mức hệ số giá trên lợi nhuận 1 cổ phiếu (giá P/E) trên thị trường chứng khoán Mỹ đã lên tới 20,4 lần, mức cao nhất trong 18 năm qua. Cùng đó, giá dầu thô cũng đã tăng lên hơn 20%. 

Một tín hiệu khả quan khác của nền kinh tế thế giới là số lượng ô tô bán ra trong 10 ngày cuối cùng của tháng 4 giảm chỉ còn 19%, tốt hơn rất nhiều so với mức giảm lên tới 52% trong 10 ngày đầu của tháng.

leftcenterrightdel
Thị trường chứng khoán Mỹ đang hồi phục mạnh mẽ. Ảnh: Reuters

Dù các ngành sản xuất tại Mỹ chưa phát đi tín hiệu hồi phục rõ nét, tỷ lệ thất nghiệp vẫn cao (khoảng 30 triệu lao động), nhưng sự hồi phục của thị trường chứng khoán-chỉ báo của nền kinh tế-đã khiến các chuyên gia tin tưởng vào khả năng nền kinh tế Mỹ sẽ dần ổn định trong giai đoạn cuối năm 2020. Chủ tịch Ngân hàng Dự trữ Liên bang Chicago, ông Charles Evans nhận định, rất có khả năng nền kinh tế Mỹ sẽ tăng trưởng trở lại vào nửa cuối năm nay. Ông cho biết: “Nếu tất cả đều đi theo chiều hướng tốt, tỷ lệ thất nghiệp sẽ giảm, đồng nghĩa với việc nền kinh tế sẽ thiệt hại ít hơn”. Phó chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang (FED), ông Richard Clarida cũng hy vọng FED có thể hạn chế thiệt hại lâu dài tới nền kinh tế. Đồng thời, ông nhận định, nền kinh tế có thể bắt đầu phục hồi vào nửa cuối năm nay, khi các doanh nghiệp mở cửa trở lại và người dân quay lại làm việc.

So với Mỹ, Trung Quốc-nền kinh tế thứ hai thế giới-phát đi những tín hiệu tích cực hơn. Trung Quốc là nơi đầu tiên thực hiện các biện pháp phong tỏa và cũng là nước đầu tiên mở cửa trở lại trên quy mô lớn. Do đó, nền kinh tế thứ hai thế giới được coi là “phong vũ biểu” thể hiện đà hồi phục của các nền kinh tế sẽ như thế nào sau khi dỡ bỏ phong tỏa. Tỷ lệ đặt phòng khách sạn hạng sang ở Trung Quốc đã tăng 10-25% so với thời kỳ tồi tệ nhất của cuộc khủng hoảng. Đặc biệt, trong dịp nghỉ Quốc tế Lao động vừa qua, tỷ lệ đặt phòng trung bình đã tăng 50%. Đây được coi là bằng chứng để thấy ngành du lịch Trung Quốc đang dần hồi phục.

Trong quý I-2020, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Trung Quốc đã giảm 6,8% so với cùng kỳ năm 2019. Đây là lần giảm đầu tiên của GDP nền kinh tế thứ hai thế giới trong gần 3 thập niên gần đây. Tuy nhiên, dự kiến kinh tế Trung Quốc sẽ hồi phục nhanh trong quý II-2020, với sự khôi phục hoạt động sản xuất và việc làm, cũng như sự hỗ trợ từ các chính sách mạnh mẽ hơn mà nước này sẽ triển khai. Đặc biệt, thị trường việc làm của Trung Quốc nhìn chung vẫn ổn định và không có tình trạng sa thải lao động hàng loạt do dịch Covid-19. Trong khi đó, các dấu hiệu kinh tế chủ chốt khác của Trung Quốc bao gồm đầu tư tài sản cố định và doanh số bán lẻ trong tháng 4-2020 cũng đã giảm ở mức thấp hơn so với những tháng trước đó.

So với phần lớn các nền kinh tế thế giới, kinh tế Việt Nam được coi là khả quan nhất trong bối cảnh đại dịch Covid-19 hoành hành. Quý I-2020, Việt Nam vẫn cầm cự khá tốt với mức tăng trưởng GDP đạt 3,8%. Theo bản tin cập nhật tình hình kinh tế vĩ mô Việt Nam tháng 5-2020, Ngân hàng Thế giới (WB) nhận định, điểm sáng là kinh tế Việt Nam có thể sẽ khởi sắc trở lại sau khi nới lỏng các biện pháp cách ly xã hội trên toàn quốc từ ngày 23-4. Hơn thế, Việt Nam hiện được đánh giá là nơi đáng tin cậy cho dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Trong tháng 4-2020, giá trị vốn FDI cam kết tăng tới 81% so với tháng 3-2020 và 62% so với tháng 4-2019.

Một tín hiệu khác thể hiện sự hồi phục rõ nét của nền kinh tế Việt Nam là tín dụng đảo chiều tăng lên trong tháng 3 sau khi chững lại trong 2 tháng đầu năm 2020. Theo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, tăng trưởng tín dụng cuối tháng 3 là 1,3% so với đầu năm-tương đương mức tăng khoảng 11% so cùng kỳ năm trước.

Trước những tín hiệu tích cực của nền kinh tế Việt Nam, Fitch-một trong 3 tổ chức xếp hạng thống kê hàng đầu thế giới-vẫn giữ nguyên xếp hạng tín nhiệm quốc gia của Việt Nam ở mức BB. Xếp hạng của Fitch khẳng định viễn cảnh tăng trưởng mạnh mẽ trong trung hạn của Việt Nam dựa trên nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định, mức nợ chính phủ thấp và khu vực kinh tế đối ngoại có khả năng chống chịu, bao gồm cả dự trữ ngoại hối ở mức khá lớn. Tờ báo kinh tế nổi tiếng thế giới The Economist cũng xếp Việt Nam đứng thứ 12 trong số 66 nền kinh tế mới nổi, thuộc nhóm an toàn sau dịch Covid-19 nhờ các chỉ số tài chính ổn định.

TRẦN LONG