Buổi chiều ngày cuối cùng tháng 1-2021, các báo điện tử đua nhau cập nhật thông tin kết quả Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng. Có cái gì đó lâng lâng trong lòng, cảm xúc thật khó diễn đạt, chúng tôi tìm gặp ông Dật “gàn”. Trong ngôi nhà nhỏ 3 gian giản dị đặc trưng của vùng nông thôn Bắc Bộ, ông Dật đang chăm chú lắng nghe những thông tin về đại hội ở đài phát thanh. Trên ban thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đại tướng Võ Nguyên Giáp, cựu chiến binh Nguyễn Trung Dật treo bức hoành phi với 4 chữ: Cần-kiệm-liêm-chính.

 Đại biểu biểu quyết thông qua văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng. Ảnh: TRỌNG HẢI 

Đã hai năm kể từ tháng 2-2019, khi Văn phòng Chính phủ có văn bản giải quyết tố cáo của ông Nguyễn Trung Dật về vấn đề vi phạm đất đai tại huyện Thạch Thất (Hà Nội), trong đó có việc huyện này giao 200 lô đất ở tại xã Canh Nậu không qua đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định pháp luật. Các đối tượng có hành vi vi phạm pháp luật đã bị xử lý nghiêm minh, đúng người, đúng tội. Cứ ngỡ sau sự kiện này, người cựu binh già sẽ nghỉ ngơi, “cáo lão điền viên”, nhưng không! Ông Dật vẫn đang tiếp tục cuộc chiến chống tiêu cực tại quê nhà.

Ông Dật “gàn” năm nay đã 81 tuổi, trú tại xã Canh Nậu, huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội. Cái biệt danh “gàn” của ông được người dân địa phương đặt trong hành trình tròn 30 năm đấu tranh chống tiêu cực, tham nhũng ở địa phương, kể từ năm 1992 (sau khi ông về hưu năm 1991, với quân hàm Trung tá, Trưởng ban Điều tra hình sự, Cục Vận tải, Tổng cục Hậu cần). Gọi là Dật “gàn” vì tuổi đã cao, tay yếu chân run nhưng vẫn “rỗi hơi” đi đấu tranh cho... người khác. Chứng kiến những sai phạm tại quê nhà, là một đảng viên cao tuổi, ban đầu ông góp ý riêng với Đảng ủy, chính quyền địa phương xã Canh Nậu để chấn chỉnh. Nhưng góp ý “mỏi mồm” mà chẳng thấy chuyển biến, ông Dật đành phải “gàn” trong mắt mọi người. Rồi cái “gàn” của ông đã mang lại kết quả, được người dân địa phương hình tượng hóa trong câu ca dao: “Nực cười châu chấu đá xe/ Tưởng rằng chấu ngã, ai dè xe nghiêng”.

- Tưởng bác có thể “nghỉ” rồi chứ?

Ông Dật cười:

- Nào có hết. Tôi thấy còn nhiều vấn đề lắm các anh ạ!

Vừa ngắt lời, ông Dật đã đứng dậy tìm và đưa cho chúng tôi xem những tài liệu ông đã chuẩn bị trong thời gian vừa qua, cùng một lá đơn ông đã soạn sẵn gửi các cơ quan, ban, ngành. Trong đó đề cập đến một số vấn đề tiêu cực khác ở địa phương. Ông nói thêm: Công tác đấu tranh với tiêu cực, tự chỉnh đốn mình của Đảng đang lên cao, nhận được sự đồng thuận, quan tâm, hưởng ứng của cả xã hội. Đây cũng là một niềm khích lệ, động viên lớn, càng khiến tôi không thể đứng ngoài được!

 Ông Nguyễn Trung Dật. Ảnh: Liên việt

- Bác đã cống hiến bao nhiêu năm cho Tổ quốc ở trong quân ngũ rồi. Giờ có tuổi, bác cũng cần nghỉ ngơi chứ?-chúng tôi thắc mắc.

- Tôi cũng muốn nghỉ ngơi đấy! Nhưng là một đảng viên, tôi không thể ngồi yên khi thấy những sai trái, nhũng nhiễu. Mà các anh thấy đấy, tháng nào tôi cũng có lương hưu, là tiền của nhân dân cho chứ đâu. Chẳng lẽ tháng nào cũng nhận đầy đủ mà tôi lại trơ mặt ngồi yên, bàng quan trước những vấn đề tiêu cực, những khó khăn mà người dân phải chịu mà không làm gì?!

Vậy là tròn 30 năm sau khi nghỉ hưu, ông Nguyễn Trung Dật vẫn kiên trì, nhẫn nại với cuộc chiến đấu chống tham ô, tiêu cực và nhũng nhiễu. Bởi ông biết cuộc chiến này không bao giờ đơn giản, đó là cuộc chiến “chống giặc nội xâm, chống lại các biểu hiện lệch lạc của chính những đảng viên tha hóa, biến chất”. Vừa qua UBND TP Hà Nội tặng bằng khen cho ông Dật “gàn” bởi những đóng góp của ông cho công cuộc đấu tranh chống tiêu cực, lãng phí nhưng ông gạt đi. “Tôi tự thấy bản thân mình chưa xứng đáng. Có tặng phải tặng Đảng đã! Thời gian qua Đảng ta đã gặt hái được nhiều thành tựu to lớn. Trong công cuộc đấu tranh chống tham nhũng, những góp ý của tôi đã được Đảng, Nhà nước tiếp thu, xử lý công tâm. Điều này khiến những người dân bình thường như chúng tôi rất phấn khởi, càng có thêm niềm tin vào Đảng, có thêm động lực trong cuộc đấu tranh chống tiêu cực. Hơn 30 năm trước có chuyện ông Tư “ngán” trong Đồng Tháp đề nghị Quốc hội thay mặt nhân dân tặng Đảng cái bằng khen. Nay Dật “gàn” tôi đề xuất đã đến lúc Quốc hội nên tặng Đảng chiếc huân chương rồi”-ông Dật quả quyết.

Đôi mắt người cựu chiến binh già đã mờ đục. Ông cũng đã kịp đọc tin kết quả bầu Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Ủy ban Kiểm tra Trung ương khóa XIII. Ông bảo, từ ngày đầu đổi mới, Đảng cũng như mọi người dân, đều biết mở cửa, hội nhập thì những luồng gió mát sẽ ùa vào, đi kèm với nó không tránh khỏi những luồng gió độc. Đổi mới mang lại bao đổi thay nhưng biết bao giá trị đạo đức, tình nghĩa cũng không cánh mà bay. Sự sa ngã của không ít đảng viên có chức, có quyền, cũng là điều không ai có thể tưởng tượng được. Điều ông đau đáu, là trong số “không nhỏ” ấy, phần lớn họ từng là người tốt, từng khát khao lý tưởng cống hiến khi giơ nắm tay thề trước đảng kỳ khi vào Đảng... Nhưng khi họ có tý chức, tý quyền, công tác quản lý nhà nước của ta kém, hay nói như Đảng là “kiểm soát quyền lực kém”, thế là lòng tham nổi lên, thế là biến chất. Những người tham nhũng, như những con mối nhỏ li ti, họ cứ tưởng, đất nước đang khá lên, mình “chấm mút” chỉ là tý ty, chắc không hại gì... Như ông, đấu tranh chống tiêu cực giữa Thủ đô, gần Trung ương, dân trí cao, “quan trí” cũng cao, mà còn trầy vi, tróc vẩy, bầm giập mười mấy năm ròng mới sáng tỏ một vụ việc. Có những lúc, ông cũng kiệt quệ cả sức lực, trí lực, tưởng như vạn vật xung quanh đều như đang chống lại, như đang chế giễu mình nên đã định buông xuôi. Thế thì, những người “thấp cổ, bé họng” ở vùng sâu, vùng xa khi đấu tranh chống tiêu cực sẽ ra sao? Chẳng lẽ, người đảng viên cộng sản mà đành nhắm mắt làm ngơ trước tham nhũng. Từ năm 1994, Đảng đã công khai xem tham nhũng là “giặc nội xâm”. Cuộc chiến này chẳng lẽ không thể giành được thắng lợi?... May quá, từ năm 2017 trở lại đây, cứ mỗi lần Ban chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng hay Ủy ban Kiểm tra Trung ương họp, là lòng ông Dật “gàn” lại reo vui. Có người bảo, thấy đồng chí của mình bị kỷ luật, thậm chí bị xử tù mà “vui” thì... Ông nói: “Vui chứ, trừng trị dăm ba người là để cứu muôn người, cứu lấy niềm tin trong nhân dân về Đảng thì phải vui chứ”.

Trong căn nhà nhỏ của ông Nguyễn Trung Dật, tiếng đài phát thanh thông báo những nội dung của Đại hội lần thứ XIII của Đảng phát ra đều đặn, rành rọt. Ông chú ý lắng nghe, có lúc lại gật đầu tỏ thái độ rất tâm đắc. Ông nói: “Tôi rất tin tưởng vào những chủ trương, đường lối mà Đảng ta đề ra. Đội ngũ lãnh đạo của Đảng, Nhà nước nhiệm kỳ mới là những đồng chí có đức, có tài, tầm nhìn sâu rộng sẽ tiếp tục lãnh đạo đất nước bứt phá, sớm đưa Việt Nam trở thành quốc gia giàu mạnh, hùng cường. Tôi cũng hy vọng nhiệm kỳ mới này, Đảng sẽ có thêm những chính sách, cơ chế để tránh tình trạng “trên nóng, dưới lạnh”. Như vậy công tác phòng, chống tham nhũng mới hiệu quả, triệt để hơn”.

- Nhất định tới đây, chúng ta phải đề nghị Quốc hội tặng Đảng một tấm huân chương, các chú ạ!

 HOÀNG VIỆT