Lãnh thổ nhỏ bé của Singapore không có trữ lượng dầu khí. Tuy nhiên, do vị trí địa lý, Singapore chiếm một vị trí tương đối quan trọng trên bản đồ dầu mỏ thế giới nhờ vai trò là trung tâm lọc dầu: 3 nhà máy lọc dầu lớn của quốc đảo này có tổng công suất 1,5 triệu thùng/ngày. Singapore nhập dầu thô chủ yếu từ Trung Đông, đặc biệt từ Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), Kuwait, Saudi Arabia.

Do bị hạn chế về diện tích đất đai và nguồn tài nguyên thiên nhiên, Singapore cần tìm ra những cách thức để đáp ứng về an ninh năng lượng và thực hiện cam kết giải quyết thách thức về khí hậu. Đó là “4 bước chuyển đổi” năng lượng, như một phần trong kế hoạch tổng thể của quốc gia này. 

leftcenterrightdel

Nhà máy điện mặt trời nổi của Singapore. Ảnh: Singapore's National Water Agency

Thứ nhất là khí tự nhiên, sẽ tiếp tục là nhiên liệu chủ đạo tại Singapore, với khoảng 95% điện năng của Singapore hiện được sản xuất từ khí tự nhiên. 

Hai là năng lượng mặt trời. Hiện hơn 95% nguồn cung điện của Singapore đến từ khí đốt tự nhiên nhập khẩu, nhưng quốc đảo này đang nỗ lực đa dạng hóa nguồn năng lượng, đặc biệt là thông qua năng lượng mặt trời.

Ba là lưới điện khu vực. Singapore đang tìm cách khai thác lưới điện khu vực để tiếp cận nguồn năng lượng với giá cả cạnh tranh. Điều này có thể đạt được thông qua hợp tác song phương hoặc các sáng kiến khu vực.

Bốn là các giải pháp thay thế ít phát thải carbon. Công nghệ thu giữ, sử dụng hoặc lưu trữ carbon cũng như hydro có tiềm năng giảm lượng khí thải carbon của Singapore.

Hiện nay, Singapore vận hành một trong những lưới điện đáng tin cậy và mạnh mẽ nhất thế giới. Hệ thống này đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng của người dân và các ngành công nghiệp, đồng thời chuyển đổi sang nền kinh tế carbon thấp thông qua việc tích hợp năng lượng tái tạo, các sáng kiến xanh và triển khai các cấu trúc thị trường bền vững.

Theo trang mạng lepetitjournal.com, vì nhiều lý do liên quan đến quy mô, vị trí và địa lý của đất nước, hầu hết nguồn năng lượng tái tạo (thủy điện, điện gió, điện thủy triều) đều không khả thi ở Singapore. Chỉ có năng lượng mặt trời là có thể khai thác được. Hiện có hơn 4.600 tòa nhà được trang bị tấm pin mặt trời và mục tiêu là lắp đặt chúng ở bất cứ nơi nào có thể. Ước tính, cứ hai tòa nhà cao tầng thì có một tòa được trang bị tấm pin mặt trời theo chương trình SolarNova khởi động năm 2014. Bằng cách trang bị tấm pin mặt trời trên tất cả bề mặt có sẵn, Singapore hy vọng sẽ sản xuất được ít nhất 10% lượng điện từ năng lượng mặt trời vào năm 2050.

Tuy nhiên, công suất của các tòa nhà có những hạn chế nhất định, do đó cần phải chuyển sang sử dụng các nhà máy điện nổi để đạt được những mục tiêu năng lượng mặt trời đã đề ra. Hơn nữa, môi trường nước có khả năng làm mát tự nhiên cho phép tăng hiệu suất sản xuất điện từ 5 đến 10%. Vì thế, các tấm pin mặt trời đã được lắp đặt với số lượng nhỏ tại những hồ chứa Bedok và Lower Seletar. Tại hồ chứa Tengeh, một nhà máy công suất 60MW đã được xây dựng. Các nghiên cứu khả thi cũng được tiến hành tại những hồ chứa Kranji và Upper Pierce. Dự án Kranji hướng đến mục tiêu công suất 100MW.

Cuối cùng, nhà máy điện mặt trời nổi ngoài khơi đầu tiên có diện tích bề mặt 5ha và công suất 5MW đã chính thức đi vào hoạt động. Tuy nhiên, nhà máy điện mặt trời này đang phải đối mặt với những thách thức đặc thù, chẳng hạn như ăn mòn do muối và điều kiện sóng biển thay đổi.

Mặc dù Singapore đặt mục tiêu sản xuất 2 gigawatt điện mặt trời vào năm 2030, quốc gia này lại thiếu không gian để xây dựng các trang trại điện mặt trời quy mô lớn. Hơn nữa, nhu cầu năng lượng của quốc đảo này dự kiến sẽ tiếp tục tăng. Do đó, Cơ quan quản lý thị trường năng lượng Singapore đã cấp phép có điều kiện nhập khẩu 1 gigawatt điện từ Campuchia, 2 gigawatt từ Indonesia và 1,2 gigawatt từ Việt Nam. Theo Viện Nghiên cứu Ember, nhập khẩu năng lượng tái tạo dự kiến sẽ chiếm ít nhất 30% lượng điện của Singapore vào năm 2035. 

Trong nỗ lực bảo đảm an ninh năng lượng trước bối cảnh khủng hoảng năng lượng toàn cầu và quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch, năm 2023, Singapore đã khánh thành Hệ thống lưu trữ năng lượng của Sembcorp với công suất lưu trữ tối đa 285 MW/giờ. Sembcorp được thiết kế để lưu trữ điện dư thừa, có thể truyền lên hệ thống điện quốc gia nhằm giảm sự gián đoạn của điện mặt trời khi điều kiện thời tiết thay đổi. Các tấm pin lithium iron phosphate khổng lồ được đặt trên những cấu trúc giống như container tại 2 địa điểm trải rộng 2ha trên đảo Jurong-hòn đảo nhân tạo có tổ hợp hóa dầu của quốc gia Đông Nam Á này.

Với chiến lược an ninh năng lượng từ sớm, Singapore khá vững vàng trước những cuộc khủng hoảng năng lượng thời gian qua, đồng thời thực hiện tầm nhìn chiến lược trở thành thành phố thông minh, xanh và đáng sống, nơi người dân và các thế hệ tương lai có thể tận hưởng chất lượng cuộc sống cao. Cách làm của Singapore là bài học kinh nghiệm quý báu, nhất là đối với các quốc gia phụ thuộc nhiều vào nguồn cung năng lượng từ bên ngoài...

HOÀNG ĐAN