Với mức kinh phí khổng lồ lên tới 250 triệu USD, con số lớn nhất trong sự nghiệp của Nolan tính đến thời điểm hiện tại, bộ phim dự kiến ra mắt vào giữa tháng 7 năm nay đang mang trên mình một kỳ vọng khổng lồ. Tuy nhiên, điều khiến giới phê bình tò mò không nằm ở số tiền đầu tư hay dàn sao hạng A dày đặc với những Matt Damon, Tom Holland, Anne Hathaway hay Zendaya. Điều cốt lõi nằm ở tư duy thẩm mỹ. Qua vài khung hình định dạng IMAX thô ráp được ghi lại tại các vùng bờ biển hoang sơ của Hy Lạp, Morocco và Italy, bộ phim không hề có những bộ giáp vàng son lộng lẫy hay những kỹ xảo thần thoại sặc sỡ thường thấy trong các tác phẩm thể loại cổ trang truyền thống. Ngược lại, nó mang một bầu không khí trần trụi, khắc nghiệt và chân thực đến gai người.

leftcenterrightdel
Đạo diễn Christopher Nolan (trái) và diễn viên Matt Damon trong phim "The Odyssey". Ảnh: Getty Images và Universal Pictures

Lời thoại thì thầm, có phần khàn đục được cho là của Robert Pattinson vang lên trong đoạn phim ngắn, mở ra một thế giới đầy hoài nghi. Chỉ bằng vài lát cắt tinh tế mang đậm phong cách dựng phim phi tuyến tính, Nolan đã phác thảo nên một bối cảnh điêu tàn hậu chiến: Con ngựa gỗ thành Troy đơn độc, những bờ biển lộng gió, một bóng hình khổng lồ chìm nửa thân dưới làn nước dữ và người hùng Odysseus (do Matt Damon thủ vai) đang chơi vơi trên những mảnh gỗ mục. Không có vinh quang của kẻ chiến thắng, chỉ có nỗi cô đơn của một con người đang lạc lối giữa sự trừng phạt của đại dương và định mệnh.

Sự can đảm của Nolan còn thể hiện ở việc ông chấp nhận kể lại một câu chuyện vốn đã được điện ảnh khai thác quá nhiều. Gần đây nhất, đạo diễn Uberto Pasolini cũng vừa tái hiện chương cuối của sử thi này qua tác phẩm "The Return" (Sự trở lại) với sự tham gia của hai cái tên gạo cội Ralph Fiennes và Juliette Binoche. Nhưng với Nolan, cuộc hành trình về nhà của Odysseus không đơn thuần là những thử thách đối đầu với quái vật một mắt Cyclops hay những cám dỗ trên hòn đảo của phù thủy Circe. Nó là đào sâu khai thác tâm lý con người trước nghịch cảnh. Cuộc đối thoại ngắn giữa người con trai Telemachus (Tom Holland) và một nhân vật bí ẩn do Jon Bernthal thủ vai đã bóc tách sự thật ấy: Kẻ nói Odysseus giàu sang, kẻ bảo ông nghèo hèn, người cho rằng ông đã chết, người lại nghĩ ông đang bị giam cầm. Sự thật về một huyền thoại luôn là những mảnh ghép mông lung.

Kể từ khi rời bỏ Warner Bros để chuyển sang Universal vào năm 2021 do những bất đồng về việc phát hành phim trực tuyến trong đại dịch, Christopher Nolan đã tự biến mình thành vị "hộ thần" trung thành của trải nghiệm điện ảnh thuần túy tại rạp. Việc anh kiên quyết quay toàn bộ tác phẩm bằng máy quay IMAX và giữ kín các thước phim chính thức cho đến tận giữa năm nay là minh chứng cho sự tôn trọng tuyệt đối với màn ảnh rộng. Bộ phim mang trong mình nhiều kỳ vọng không chỉ của đạo diễn mà còn của khán giả về một cách làm phim sử thi mới. Nó giống như một khúc dạo đầu gập ghềnh nhưng đầy kích thích cho một chuyến viễn du vĩ đại.

Không cần đến những lời tán dương đại ngôn, The Odyssey của Nolan tự thân đã mang một sức hút kỳ lạ. Đó là sức hút của một giá trị cổ điển được thể hiện bằng nhãn quan của một đạo diễn phim đương đại đầy duy mỹ và nghiêm túc. Khán giả có quyền hy vọng vào một tác phẩm điện ảnh không chỉ mãn nhãn mà còn chạm đến những góc khuất sâu thẳm trong bản ngã con người, nơi mỗi chúng ta đều đang tự đi tìm con đường trở về "quê hương" của chính mình.

KHÁNH VY