Trên đường chạy 5km nữ, Nguyễn Thị Oanh (Bắc Ninh) về nhất với thông số 16 phút 30 giây, lần thứ 10 liên tiếp vô địch quốc gia. Tương tự, Hoàng Nguyên Thanh (Đồng Nai) lần thứ 7 liên tiếp vô địch cự ly full marathon nam với thông số 2 giờ 22 phút 19 giây; Phạm Thị Hồng Lệ (Gia Lai) vô địch cự ly full marathon nữ với thời gian 2 giờ 42 phút 06 giây. Tuy nhiên, Nguyễn Thị Oanh, Hoàng Nguyên Thanh đã 30 tuổi; Phạm Thị Hồng Lệ cũng đã 28 tuổi; Nguyễn Văn Lai sắp bước sang tuổi 40, những con số cho thấy vấn đề kế thừa ở các cự ly chạy trung bình và dài trở nên cấp thiết.
    |
 |
Khoảnh khắc Nguyễn Viết Ái (số đeo Y6540) cán đích đầu tiên cự ly 10km nam trẻ Giải vô địch quốc gia marathon - Báo Tiền Phong lần thứ 67, năm 2026. Ảnh: NHƯ Ý
|
Điểm tích cực là ngay phía sau lớp vận động viên kỳ cựu trên, một thế hệ trẻ đang dần hình thành với những tín hiệu đầy hứa hẹn. Ở nội dung 5km nữ trẻ, Lương Thị Khan (sinh năm 2008) nổi lên như một gương mặt đáng chú ý khi vô địch với thành tích 17 phút 53 giây, tiếp nối dấu ấn từ tấm huy chương vàng cự ly 3.000m vượt chướng ngại vật Giải vô địch điền kinh U.18 Đông Nam Á trước đó. Khoảng cách giữa Lương Thị Khan và Nguyễn Thị Oanh là hơn 1 phút, hoàn toàn có thể san bằng trong thời gian tới nếu có một lộ trình phát triển phù hợp. Cùng với đó, những cái tên như: Nguyễn Thị Thanh Tuyền, Triệu Thị Bình hay Hoàng Thị Ngọc Anh, Nguyễn Khánh Linh hiện tập trung đội tuyển điền kinh Việt Nam cho thấy lực lượng kế cận đang được chuẩn bị theo chiều sâu.
Ở nội dung nam, Nguyễn Viết Ái (sinh năm 2007) thuộc Đoàn Thể dục thể thao Bộ đội Biên phòng là minh chứng rõ ràng nhất cho quá trình ươm mầm hiệu quả. Từ một vận động viên phong trào được phát hiện ở cấp học sinh, sau 5 năm đào tạo bài bản, chân chạy 19 tuổi đã vươn lên dẫn đầu cự ly 10km nam trẻ quốc gia với thành tích 31 phút 42 giây. Sự bứt phá của Nguyễn Viết Ái được kỳ vọng sẽ sớm đủ sức thay thế Đỗ Quốc Luật-người có 11 năm liên tiếp vô địch quốc gia cự ly 10km và hiện đã chuyển sang công tác huấn luyện. Tương tự, một chân chạy của điền kinh biên phòng khác là Đào Minh Chí (sinh năm 2003) cũng cho thấy sự tiến bộ khi giành huy chương đồng cự ly 10km nam tuyển, kém người về nhất là Lương Đức Phước (Đồng Nai) chỉ 16 giây.
Trong điền kinh, các cự ly chạy trung bình và dài đòi hỏi quá trình tích lũy thể lực, kinh nghiệm thi đấu và bản lĩnh kéo dài nhiều năm. Vì thế, để các tài năng trẻ bứt phá, dần thay thế những chân chạy kỳ cựu, điền kinh Việt Nam cần lộ trình đầu tư bài bản, liên tục và kiên nhẫn, từ huấn luyện chuyên sâu, dinh dưỡng đến cọ xát quốc tế. Điều đáng mừng là dù chịu sức ép lớn về thành tích, nhiều đoàn tham dự Giải vô địch quốc gia marathon-Báo Tiền Phong lần thứ 67, năm 2026 đã mạnh dạn sử dụng các tài năng trẻ để tính đường dài.
Sau Đại hội thể thao Đông Nam Á 2025 và Giải vô địch quốc gia marathon-Báo Tiền Phong lần thứ 67, năm 2026, điền kinh Việt Nam đang hình thành một thế hệ trẻ tài năng. Điều quan trọng là Liên đoàn Điền kinh Việt Nam, Cục Thể dục thể thao Việt Nam cần sớm quy hoạch, đầu tư có trọng tâm, trọng điểm cho những gương mặt triển vọng, tung họ vào nhiều giải đấu có tính cạnh tranh cao nhằm tạo nền tảng để bứt phá.
DIỆU PHƯƠNG