Khác biệt lớn nhất của bún quậy so với các món bún khác là khi thưởng thức, thực khách sẽ tự pha nước chấm theo khẩu vị của mình. Các gia vị gồm: Muối, đường, mì chính, hạt tiêu, quất và ớt tươi được cho vào bát nhỏ rồi dùng thìa khuấy hoặc “quậy” thật mạnh cho đến khi hòa quyện, tạo thành hỗn hợp sánh nhẹ.
Theo những cư dân lâu năm ở Phú Quốc, bún quậy là một biến thể của bún tôm-một món bún hải sản đến từ miền Trung. Theo chân những người di cư, món ăn này đến Phú Quốc và qua thời gian, các đầu bếp trên đảo đã thêm các nguyên liệu địa phương, điều chỉnh công thức cho phù hợp với khẩu vị và kết quả là một món ăn mới ra đời. Ngày nay, bún quậy là một đặc sản riêng biệt của đảo Phú Quốc.
    |
 |
Bún quậy và bát nước chấm tự pha của thực khách.
|
Về hình thức, bún quậy có thể không bắt mắt nhưng rất tươi ngon, đậm đà, bổ dưỡng và hấp dẫn không kém bất kỳ món bún nổi tiếng nào. Bún gạo trắng và nước dùng trong, ngọt nhẹ là hai thành phần cơ bản của món ăn. Điểm khác biệt lớn nhất của bún quậy so với những món bún hải sản khác là phần chả được làm hoàn toàn từ nguyên liệu tươi. Tôm và cá sau khi làm sạch sẽ được xay nhuyễn, quết thủ công hoặc bằng máy đến khi đạt độ dai tự nhiên mà không cần phụ gia tạo độ giòn. Khi khách gọi món, đầu bếp mới phết từng lớp chả trực tiếp lên thành bát rồi chan nước dùng đang sôi để chả chín ngay tại chỗ. Cách làm này giúp giữ được vị ngọt tự nhiên và độ tươi của hải sản.
Một điểm đặc biệt khác của món bún quậy nằm ở nước dùng. Không giống nhiều món bún sử dụng nước dùng ninh từ xương trong nhiều giờ, nước dùng của bún quậy thường được nấu từ xương cá và hải sản, tạo vị ngọt thanh tự nhiên.
Các loại gia vị ăn kèm bún quậy bao gồm: Hành lá thái nhỏ, tiêu đen Phú Quốc nổi tiếng và quan trọng nhất là bát nước chấm làm nên danh tiếng của món ăn. Sự kết hợp của các gia vị được “quậy” kỹ kích thích mọi vị giác: Ngọt, chua, mặn, cay. Nước chấm là thành phần thiết yếu của bún quậy, kết nối mọi thứ lại với nhau. Không có nước chấm, không có bún quậy!
Một trong những quán bún quậy nổi tiếng nhất ở Phú Quốc là Kiến Xây. Bún và chả cá (làm từ cá trích) của quán đều được làm tươi tại chỗ. Vì thế, thực khách có thể cảm nhận được sự khác biệt: Mọi thứ đều tươi, giòn, sống động và đậm đà hương vị.
Bún quậy có thể ăn vào bất cứ thời điểm nào trong ngày. Tuy nhiên, món ăn này đặc biệt phổ biến vào bữa sáng. Bún quậy được coi là “món ăn vui vẻ”. Bởi lẽ, thực khách phải tự thực hiện một số khâu để “thiết kế” cho mình một bát bún theo ý.
Bài và ảnh: HOÀNG ĐĂNG