Miệt mài khổ luyện để theo đuổi đam mê
Sinh năm 1981 tại huyện Krông Pắk, tỉnh Đắk Lắk, từ nhỏ Trương Hữu An đã gắn bó với các hoạt động văn nghệ địa phương và chơi phong cầm. Niềm say mê âm nhạc lớn dần, thôi thúc anh thi vào Trường Đại học Nghệ thuật Huế (nay là Học viện Âm nhạc Huế).
Những năm đầu theo học, điều kiện học tập còn nhiều khó khăn: Giáo trình khan hiếm, tài liệu tham khảo ít, thời gian thực hành trên đàn hạn chế. Ngoài giờ học chính khóa, Trương Hữu An thường tranh thủ buổi trưa mượn phòng đàn còn trống để luyện tập. Có những đợt mưa lũ kéo dài, anh gần như ở hẳn trong ký túc xá, dành phần lớn thời gian cho cây đàn piano.
    |
 |
Thầy giáo Trương Hữu An tại Gala trao giải Liên hoan piano toàn quốc năm 2025.
|
Từ năm thứ hai đại học, anh bắt đầu chơi piano tại các phòng trà ở Huế để có thêm thu nhập trang trải việc học, đồng thời tích lũy kinh nghiệm biểu diễn. Anh chia sẻ: “Từ giảng đường đại học bước ra sân khấu, tôi mới thấy mình còn thiếu rất nhiều. Vì vậy, tôi mua băng đĩa về nghe, cố gắng rèn luyện, học hỏi thêm kinh nghiệm từ thầy cô, bạn bè. Những năm tháng sinh viên của tôi còn mang theo một áp lực khác. Một số bạn bè nghĩ rằng, tôi ở Tây Nguyên đi học bằng voi, còn piano thì không thể theo kịp. Chính điều đó khiến tôi càng quyết tâm theo đuổi bộ môn nghệ thuật này đến cùng”.
Năm 2004, sau khi tốt nghiệp, Trương Hữu An trở về quê hương với mong muốn đưa cây đàn piano, khi ấy còn khá xa lạ, đến gần hơn với người trẻ Tây Nguyên. Ban đầu, anh vừa làm việc vừa biểu diễn tại các phòng trà. "Mưa dầm thấm lâu", nhiều người tìm đến anh đăng ký học đàn. Năm 2005, lần đầu tiên Trương Hữu An hướng dẫn 4 học viên dự thi vào các trường âm nhạc chuyên nghiệp, kết quả cả 4 em đều trúng tuyển. Từ đó, tiếng lành đồn xa, số lượng học viên tìm đến để được anh kèm cặp ngày càng đông. Hầu như năm nào cũng có từ 5 đến 10 học viên của anh thi đỗ vào các cơ sở đào tạo âm nhạc lớn trong cả nước như: Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, Học viện Âm nhạc Huế, Nhạc viện TP Hồ Chí Minh hay Trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội.
“Gieo mầm” tài năng từ vùng đất cao nguyên
Năm 2008, Trương Hữu An chính thức giảng dạy tại Trường Cao đẳng Sư phạm Đắk Lắk. Không chỉ dừng lại ở biểu diễn và giảng dạy thực hành, anh tiếp tục theo đuổi con đường nghiên cứu học thuật, hoàn thành chương trình thạc sĩ âm nhạc tại Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương giai đoạn 2015-2018. Đến nay, trong số hàng trăm học viên của anh, nhiều người đã đoạt giải tại các cuộc thi piano trong nước và quốc tế. Một trong những học trò tiêu biểu là nghệ sĩ trẻ Hoàng Kim Gia Bảo, hiện học tập tại Bulgaria và thường xuyên biểu diễn trên các sân khấu quốc tế.
Điều khiến Trương Hữu An càng thêm nỗ lực không chỉ là thành tích mà còn là nghị lực vượt khó của học trò. Đó là nữ học viên Kim Quý. Khi bắt đầu học piano với anh, em mới học lớp 6. Nhà cách thành phố hơn 30km nên mỗi tuần Quý phải đi xe buýt đến lớp học đàn. Sau này, em thi đỗ Khoa Piano, Học viện Âm nhạc Huế. Hiện nay, Kim Quý đã mở trung tâm piano riêng tại xã Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk, tiếp tục lan tỏa tình yêu âm nhạc cho thế hệ trẻ. Hay như hai học viên Kiều Phi Hoàng và Si Mân (người Ê Đê) ở xã Quảng Phú, tỉnh Đắk Lắk, từng có những ngày phải đi bộ gần 20km để đến lớp học đàn. Hiện nay, Kiều Phi Hoàng trở thành giám đốc một trung tâm âm nhạc tại TP Hồ Chí Minh, còn Si Mân là nghệ sĩ guitar bass chuyên nghiệp.
Đặc biệt, Trương Hữu An còn dành nhiều tâm huyết để dạy nhạc cho học viên khiếm thị như Nguyễn Dâng và Hoàng Hợp. Để tìm phương pháp phù hợp, có lúc anh nhờ học trò bịt mắt mình để tự đặt vào hoàn cảnh của các em, từ đó hướng dẫn cách cảm nhận khoảng cách giữa các phím đàn bằng cổ tay và cánh tay thay vì chỉ dựa vào thị giác. Sự kiên trì của cả thầy và trò đã mang lại kết quả đáng trân trọng: Nguyễn Dâng thi đỗ vào Nhạc viện TP Hồ Chí Minh, hiện trở thành giáo viên piano; còn Hoàng Hợp từng đoạt Giải A Liên hoan Piano toàn quốc năm 2022.
Đổi mới phương pháp, lan tỏa giá trị nhân văn
Không bằng lòng với những phương pháp giảng dạy truyền thống, từ năm 2013, thầy giáo Trương Hữu An đã xây dựng mô hình “Thầy trò cùng hòa tấu”. Theo đó, thầy ngồi bên trái học trò và cùng chơi trên một cây đàn. Với những bài đầu tiên có giai điệu đơn giản như “Chú voi con ở bản Đôn”, “Con chim ri”, học viên chơi giai điệu, còn thầy đệm hòa âm. Tùy trình độ của từng học viên, mức độ bài học được nâng dần từ đơn giản đến phức tạp. Qua phương pháp này, học trò không chỉ học kỹ thuật mà còn cảm nhận được âm nhạc và phong cách hòa âm.
Từ năm 2014, thầy giáo Trương Hữu An tiếp tục tiên phong dạy piano trực tuyến. Anh chia sẻ giáo trình, phương pháp giảng dạy cho hàng nghìn giáo viên trên cả nước; đồng thời hỗ trợ nhiều giáo viên ở vùng sâu, vùng xa chuẩn hóa kỹ năng sư phạm, góp phần nhân rộng phong trào học piano. Trong thời gian dịch Covid-19, nhiều lớp học trực tuyến của anh thu hút đông đảo người tham gia, có lớp lên tới hơn 100 học viên.
Không chỉ dành tâm huyết cho công tác giảng dạy, thầy giáo Trương Hữu An còn tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng. Anh là thành viên Ban điều hành Chương trình “Đĩa cơm trên tường Buôn Ma Thuột”, phụ trách mảng âm nhạc. Suốt 10 năm qua, chương trình đã tổ chức 54 đêm nhạc gây quỹ, góp phần duy trì khoảng 19.000 suất ăn mỗi tháng dành cho bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn tại nhiều bệnh viện. Với thầy giáo Trương Hữu An: “Âm nhạc không chỉ để biểu diễn hay giảng dạy mà còn là nhịp cầu của lòng nhân ái và sự sẻ chia”.
Sau hơn hai thập niên miệt mài, thầy giáo, nhạc sĩ Trương Hữu An không chỉ đào tạo nhiều nghệ sĩ piano mà còn góp phần hình thành cộng đồng yêu âm nhạc rộng khắp Tây Nguyên. Nhiều học trò sau khi tốt nghiệp các nhạc viện danh tiếng đã trở về quê hương mở lớp dạy đàn, tiếp tục lan tỏa đam mê nghệ thuật cho thế hệ trẻ. Phong trào học piano ở Tây Nguyên vì thế ngày càng sôi động, với nhiều trung tâm đào tạo được mở tại cả vùng sâu, vùng xa. Bên cạnh giảng dạy, anh còn chuyển soạn nhiều tác phẩm âm nhạc Việt Nam cho piano, giúp những giai điệu quen thuộc có thêm đời sống mới trong không gian hòa tấu.
Với những đóng góp bền bỉ cho giáo dục âm nhạc, thầy giáo Trương Hữu An đã nhận được nhiều bằng khen, giấy khen của các cấp. Gần đây nhất, năm 2025, nhạc sĩ Trương Hữu An được Hội Nhạc sĩ Việt Nam trao tặng bằng khen. Với anh: “Âm nhạc không chỉ đào tạo nghệ sĩ. Âm nhạc còn rèn luyện kỷ luật, nhân cách và nghị lực sống. Nếu học trò thành công và sống tử tế, đó là thành tựu lớn nhất của người thầy”.
Nhạc sĩ Linh Nga Niê Kdăm, Chi hội trưởng Chi hội Nhạc sĩ Việt Nam tại Đắk Lắk nhận xét: “Nhạc sĩ Trương Hữu An được kết nạp vào Hội Nhạc sĩ Việt Nam khi còn khá trẻ. Với nền tảng chuyên môn vững vàng, cùng nhiều phương pháp sư phạm sáng tạo và tâm huyết trong giảng dạy, anh đã góp phần đào tạo nhiều thế hệ học viên, không chỉ ở Tây Nguyên mà còn chắp cánh để tiếng đàn piano Việt Nam vươn xa hơn trên trường quốc tế”.
Bài và ảnh: TRƯƠNG NHẤT VƯƠNG