Nền ẩm thực Việt Nam ghi điểm với thực khách quốc tế bởi sự phong phú, đa dạng vùng miền và đậm đà bản sắc dân tộc. Đặc biệt, nguyên liệu tươi ngon, cách chế biến tinh tế và triết lý ẩm thực coi trọng sự cân bằng luôn chinh phục thực khách bằng hương vị tự nhiên, nhẹ nhàng, sâu sắc. Đây chính là lý do ẩm thực Việt Nam ngày càng được các chuyên gia và du khách quốc tế đánh giá cao, là điểm nhấn đặc sắc trong hành trình quảng bá du lịch Việt Nam ra thế giới.

Trong một thập kỷ qua, rất nhiều giải thưởng mà ngành ẩm thực Việt Nam nhận được từ các tổ chức hàng đầu thế giới, khu vực. Tuy nhiên, chúng ta vẫn thiếu một chiến lược tổng thể để biến Việt Nam thực sự trở thành một “bếp ăn của thế giới”.

leftcenterrightdel
 Phở - món ăn Việt Nam nổi tiếng toàn cầu.

Tại khu vực Đông Nam Á, Thái Lan là quốc gia rất thành công trong phát huy nền ẩm thực. Cũng tương tự Việt Nam, sự đa dạng vùng miền mang đến cho Thái Lan một kho tàng hương vị phong phú. Thái Lan đã thực sự nâng tầm nghệ thuật nấu ăn, biến những món ăn giản dị thành kiệt tác hương vị khiến ai cũng phải say mê. Mỗi điểm đến trên đất Thái đều mang đến một hương vị mới lạ, khiến du khách luôn háo hức khám phá. Đặc biệt, nhiều năm qua, Chính phủ Thái Lan đã thực hiện chiến dịch “Bếp ăn của thế giới” với mục tiêu phát triển nông nghiệp, dùng ẩm thực để quảng bá, xuất khẩu. Ngành thực phẩm chế biến của nước này đã đóng góp khoảng 1/4 GDP của Thái Lan.

Theo đánh giá của các chuyên gia trong lĩnh vực ẩm thực, tiềm năng của Việt Nam không hề thua kém Thái Lan. Một trong những lý do khiến ẩm thực Việt chưa xây dựng được sức mạnh tổng thể, trước hết là do các chiến dịch quảng bá còn thiếu bài bản, thường khởi đầu hoành tráng nhưng không đi tới tận cùng, thiếu bền bỉ. Để giải quyết vấn đề này cần có nguồn lực kinh tế hỗ trợ đủ cho một chặng đường dài. Ẩm thực không chỉ là thưởng thức sự mới lạ mà còn có thể trở thành thói quen lâu dài. Do đó, cần có sự đầu tư dài hơi để định hình trong tâm thức thực khách trên toàn thế giới về một nền ẩm thực Việt Nam phong phú, hấp dẫn.

Một vấn đề khác là việc nâng tầm ẩm thực. Việt Nam có vô số món ăn đường phố hấp dẫn, đã khẳng định “tên tuổi” trên bản đồ ẩm thực thế giới. Tuy nhiên, điều đáng tiếc khác là có rất nhiều món ăn sử dụng nguyên liệu cao cấp với cách thức chế biến tinh tế, giàu bản sắc dân tộc Việt, nhưng lại chưa được đặt trên những bàn tiệc sang trọng. Thế giới biết nhiều về ẩm thực Việt Nam qua những món điểm tâm, khai vị, bình dân. Trong khi, cả một nền ẩm thực cao cấp như ẩm thực cung đình Huế hay những món tiến vua mang đặc sắc Việt vẫn chưa được khai thác xứng tầm.

Để nâng tầm ẩm thực Việt Nam, cùng với những giải pháp mang tính chiến lược, đội ngũ đầu bếp giữ vai trò vô cùng quan trọng. Theo Hiệp hội Khách sạn Việt Nam, lực lượng đầu bếp hiện nay tại Việt Nam có khoảng 30.000 người trong các khách sạn từ 2 sao trở lên. Cùng với đó còn có hơn 100.000 đầu bếp đang làm việc tại các nhà hàng. Tuy nhiên, phần lớn đầu bếp chưa thể hiện rõ tính chuyên nghiệp, thiếu kỹ năng cần thiết. Trong khi đó, ẩm thực là một nghệ thuật. Đầu bếp không chỉ nấu ăn đơn thuần mà cần phải giới thiệu được sự tinh tế, nét đẹp văn hóa của món ăn đó. Vì thế, các cơ sở đào tạo đầu bếp ngoài việc đào tạo kỹ thuật nấu ăn, cần hướng dẫn các đầu bếp về tác phong, ứng xử, ngoại ngữ, đạo đức nghề nghiệp...

Bài và ảnh: VĂN AN