Seoul hiện lên trước mắt tôi với những tòa nhà cao chọc trời, những con phố thương mại sầm uất, tấp nập người qua lại. Cũng giống như Hà Nội, thời tiết nơi đây có đủ 4 mùa trong năm với những sắc màu rõ rệt. Mùa xuân, mùa lễ hội, hoa anh đào nở rộ trên khắp xứ kim chi. Mùa hè ấm áp, sôi động là mùa của những chuyến du lịch khám phá, của những trò thi đấu thể thao ngoài trời hấp dẫn. Thu sang là thời điểm đẹp nhất, lãng mạn nhất trong năm, chứng kiến sự biến hóa huyền ảo của thiên nhiên khi sắc xanh của mùa hè dần lùi bước trước sắc vàng, đỏ, cam của mùa thu. Đông đến, tuyết trắng xóa bao phủ khắp nơi nơi. Những ngọn cây, những mái nhà, những khu vườn, tất cả phủ lớp tuyết trắng mịn màng, tạo ra một không gian thần tiên và ảo diệu. Seoul hối hả và hiện đại; là bức tranh đa màu sắc với nét đẹp cổ kính, thâm trầm của những cung điện, đền đài xưa cũ cứ phảng phất, hòa quyện, giao thoa.
Tôi mãi ấn tượng về Tết Trung thu, mà trong văn hóa Hàn Quốc gọi là lễ Chuseok, ngày lễ lớn thứ hai trong năm của người Hàn. Khác với sự rộn ràng ngoài phố ở Việt Nam, Chuseok ở Seoul mang một vẻ đẹp trầm lắng hơn. Thành phố thưa người khi người dân trở về quê, để lại những con phố rộng thênh thang, yên ả.
Trong dịp lễ Chuseok, người Hàn Quốc coi trọng việc sum họp gia đình và tưởng nhớ tổ tiên. Buổi sáng sớm, họ mặc hanbok-trang phục truyền thống, chuẩn bị mâm cúng trang trọng với các món ăn truyền thống như songpyeon-bánh gạo hình bán nguyệt nhân đậu đỏ, mè đen hoặc hạt dẻ. Chuseok mang đậm tính lễ nghi, hướng nội và gia đình. Nhìn các gia đình Hàn Quốc đoàn tụ, trong tôi lại dậy lên nỗi nhớ nhà, nhớ Hà Nội, nhớ Tết Trung thu trên phố Hàng Mã với những dãy đèn lồng lung linh, rực rỡ, các đội múa lân đánh trống tưng bừng, mâm cỗ trông trăng bày đầy các loại bánh và quả mùa thu...
    |
 |
Mâm cơm Tết truyền thống Hà Nội gợi nỗi nhớ cho người xa quê hương. Ảnh: PHƯƠNG HẢI
|
Nếu Chuseok là mùa trăng rất đỗi dịu dàng thì Tết Nguyên đán, Tết theo lịch âm của người Hàn Quốc-còn gọi là Seollal-lại là mùa tuyết rơi, mùa hoài niệm. Đây là dịp lễ quan trọng nhất trong năm. Seoul vào mùa lễ Seollal thường chìm trong giá rét, có những năm tuyết rơi trắng xóa, phủ từng lớp dày trên mái ngói cong cong của những cung điện cổ xưa như Gyeongbokgung (Cảnh Phúc cung), Changdeokgung (Xương Đức cung).
Trong dịp lễ Seollal, mọi hoạt động gần như ngưng lại. Các cửa tiệm đóng cửa, tàu điện ngầm vắng khách, Seoul dường như “ngủ đông” để nhường chỗ cho gia đình, truyền thống và ký ức. Người Hàn mặc hanbok, thực hiện nghi thức cúng tổ tiên và cùng nhau dùng bữa với canh bánh gạo tteokguk-món ăn mang ý nghĩa thêm một tuổi mới. Người Hàn Quốc giữ nguyên bản sắc văn hóa truyền thống. Cũng giống như trong văn hóa Việt Nam, ở nơi đây, người ta bày tỏ lòng kính trọng với người lớn tuổi và rất ý thức trong gìn giữ phong tục, lễ nghi truyền thống.
Ẩm thực ngày Tết ở Hàn Quốc cũng đa dạng, mang màu sắc riêng. Nếu mâm cỗ Tết Việt Nam được bày biện bắt mắt với bánh chưng xanh, giò, chả, nem rán, dưa hành... thì mâm cỗ Seollal chú trọng sự cân bằng, từng món ăn được sắp xếp theo quy tắc nhất định. Nhưng dù là bánh chưng hay tteokguk thì mỗi món ăn đều mang theo câu chuyện về đất trời, ước vọng năm mới bình an, đủ đầy.
Ở Việt Nam, Tết đồng nghĩa với sắc xuân rộn rã, là bản hòa ca rộn ràng của sắc màu, âm thanh, mùi vị: Mai vàng, đào phai, đào bích, bánh chưng, pháo hoa, những dòng người chen nhau đổ về các chợ hoa... Còn ở Seoul, Seollal diễn ra trong không khí trầm lắng hơn. Con trẻ cúi lạy người lớn, nhận lời chúc và tiền mừng tuổi. Những giá trị truyền thống, kính trên nhường dưới được thể hiện rõ ràng, tự nhiên.
Mỗi mùa đón lễ Seollal ở Seoul, trong tôi lại da diết nỗi nhớ Hà Nội. Nhớ dòng người ken như mắc cửi đi sắm Tết, nhớ lúc rảo bước khắp vườn đào Nhật Tân cùng bố chọn cành đào phai, nhớ đêm Giao thừa với nồi bánh chưng nghi ngút khói nơi góc khu tập thể cũ, nhớ tiếng mẹ giục giã dọn mâm cỗ cúng gia tiên sáng mồng Một...
THƯƠNG BÙI